İçeriğe atla

Taşıma Belgeleri ve Ticari Evrak

Konşimento, AWB, CMR gibi taşıma belgelerini; ticari fatura, çeki listesi, menşe ve dolaşım belgelerini; teslim emri ve manifesto gibi operasyon evraklarını anlatan bilgilendirici evrak rehberi.

Taşıma belgeleri ve ticari evrakı simgeleyen belge ikonlu, koyu tonlu dünya haritası illüstrasyonu

Kısaca

Her uluslararası sevkiyat, yükle birlikte bir belge seti de taşır: taşıma belgesi, ticari evrak ve teslim aşamasında kullanılan operasyon belgeleri. Bunlar eksik ya da tutarsız olursa yük gümrükte, terminalde veya rampada bekler. Bu rehber ihracatçı ve ithalatçılar içindir. Konsol Logistics, evrak hazırlığına destek verir ve belgelerin sevkiyat bilgisiyle uyumlu ilerlemesi için sizinle koordinasyon sağlar.

Taşıma belgesi, ticari evrak ve operasyon belgesi: fark nedir?

Üç grup birbirine karıştırılsa da amaçları farklıdır. Hangi belgenin kim için hazırlandığını bilmek, hata yaparsanız kimle iletişime geçeceğinizi de belirler.

Taşıma belgeleri

Taşıyıcının yükü devraldığını ve nakliye koşullarını gösteren belgelerdir: denizde konşimento, havada hava taşıma senedi (AWB), karada CMR, demiryolunda ilgili taşıma senedi. Sözleşmenin kanıtı olarak da kullanılır.

Ticari ve gümrük evrakı

Ticari fatura, proforma fatura, çeki listesi, menşe şahadetnamesi ve dolaşım belgesi, satış işleminin ve malın kimliğini anlatır. Gümrük değeri, vergi ve mevzuat uygunluğu bu evraka dayanır.

Operasyon ve teslimat belgeleri

Yük manifestosu, konteyner yük listesi, yükleme ve boşaltma listeleri, teslim emri, sevk irsaliyesi ve teslim tutanağı sahadaki işleyişi yönetir. Terminal, gümrük ve alıcı bu belgeler üzerinden yükü tanır.

Moda göre taşıma belgeleri

ModBelgeNe işe yarar
DenizyoluKonşimento (B/L)Taşıma sözleşmesinin kanıtı, alındı makbuzu; devredilebilir türünde teslim hakkını temsil eder
DenizyoluDeniz taşıma senedi (sea waybill)Devredilmeyen, daha basit bir alternatif; orijinal belge ibrazı gerekmez
HavayoluHava taşıma senedi (AWB)Ana ve ara senetle işler; devredilemez, yükün taşıyıcıya verildiğini gösterir
KarayoluCMR taşıma senediUluslararası karayolu nakliyesinde sözleşme ve alındı kanıtı
DemiryoluDemiryolu taşıma senediGüzergâha göre CIM ya da SMGS gibi ilgili rejime tabidir

Hangi belgenin geçerli olacağı güzergâha, taşıyıcıya ve ödeme koşuluna göre değişir. Akreditifli satışlarda bankanın belgeyi nasıl tanımladığına bakın.

Ticari evrak hangi amaçla düzenlenir?

Ticari evrakın çoğu satıcı tarafından hazırlanır; ancak taşıma ve gümrük sürecinde herkes bunlara bakar.

  • Ticari fatura: mal bedelini ve gümrük değerinin dayanağını gösterir
  • Proforma fatura: ön teklif niteliğindedir; akreditif açılışı, izin ve lisans başvurularında kullanılabilir
  • Çeki listesi: koli, palet, brüt ve net ağırlık gibi ambalaj ayrıntılarını içerir
  • Menşe şahadetnamesi: malın üretildiği ülkeyi gösterir; çoğu ülkede ticaret odaları düzenler ya da onaylar
  • Dolaşım belgesi (A.TR) ve EUR.1: ilgili anlaşmaya göre tercihli gümrük uygulamasından yararlanmak için istenir
  • Yükleme listesi ve konteyner yük listesi: yükün parça parça hangi birimde olduğunu gösterir

Teslim aşamasında kullanılan belgeler

Yük varış noktasına ulaştığında devreye giren belgeler, teslimatın hukuken tamamlandığını gösterir. Teslim emri ve liman teslim emri, taşıyıcının ya da acentenin yükü alıcıya çıkarmasına izin verir; yük teslim talimatı ise teslimatın kime ve hangi koşulla yapılacağını belirler.

Yük çıkarılırken adedi ve durumu kontrol edilir; teslim belgesi ya da tutanağı bu kontrolden sonra imzalanır. Eksik ya da hasarlı yük varsa bu durum belgeye şerh olarak yazılmalıdır. İmza, çekincesiz atılırsa sonradan hasar iddia etmek zorlaşır.

Gemi yük manifestosu ve kargo manifestosu, taşıyıcının gümrüğe bildirdiği yük listesidir; her taşıma belgesi numarası burada bir satıra karşılık gelir. Manifestodaki bilgi ile belgedeki bilgi farklıysa gümrük işlemleri duraksayabilir. Bu yüzden belge numarası, konteyner numarası ve yük tanımı tüm evrakta aynı yazılmalıdır.

Uzman notu: Teslim tutanağını imzalamadan önce kolilerin sayısını ve dış durumunu kontrol edin. Hasarı belgeye o an yazdırmak, daha sonra yapılacak yazışmalardan çok daha etkilidir.

Evrak süreci adım adım nasıl işler?

  1. Sipariş ve fatura bilgisini kesinleştirin. Alıcı, satıcı, ürün tanımı ve teslim şekli netleşmeden belge hazırlamaya başlamayın.
  2. Çeki listesini hazırlayın. Koli ve palet sayısı, ağırlık ve ölçüler yükleme gerçeğiyle birebir uyuşmalıdır.
  3. Sevkiyat talimatını iletin. Taşıyıcıya ya da lojistik firmasına belge bilgilerini yazılı verin.
  4. Taşıma belgesi taslağını kontrol edin. Fatura ve çeki listesiyle satır satır karşılaştırın.
  5. Gümrük ve manifesto işlemlerini izleyin. Belge numaraları ve yük bilgileri manifestodaki kayıtla örtüşmelidir.
  6. Teslimatı belgeleyin. Teslim belgesini, tutanak ve onay evrakıyla birlikte saklayın.

Sık yapılan evrak hataları

  • Fatura ile çeki listesindeki miktar ve ağırlığın farklı olması
  • Yük tanımının belgeden belgeye değişmesi
  • Belge numarasını manifesto ve gümrük kayıtlarıyla eşleştirmemek
  • Menşe ya da dolaşım belgesini sevkiyat çıkışından sonra istemek
  • Teslim tutanağına hasarı şerh etmeden imza atmak
  • Proforma ile ticari faturayı birbirinin yerine kullanmak

Evrak sürecinizi birlikte planlayalım

Konsol Logistics, gümrük süreçlerinde operasyonel destek ve evrak hazırlığına yardımcı olur; belgelerin sevkiyat bilgisiyle uyumlu olması için sizinle çalışır. Yük takibi ve düzenli bilgilendirme de sürecin parçasıdır. Hızlı Teklif formundan sevkiyat bilgilerinizi ileterek başlayabilirsiniz.

Sıkça sorulan sorular

Taşıyıcının yükü devraldığını ve nakliye koşullarını gösteren belgedir. Denizde konşimento, havada AWB, karada CMR gibi örnekleri vardır. Sevkiyat boyunca yükün kimliği bu belgeyle takip edilir.

Bu konuda sorulan diğer sorular

Tüm soruları gör

İlgili hizmetlerimiz

Bu konu, aşağıdaki hizmetlerimiz kapsamında planlanır. Ayrıntılar için hizmet sayfasına bakın.

Bu çözümün kapsadığı konular

Bu sayfa aşağıdaki 36 konu başlığını birlikte ele alır.

36 konu başlığını göster
  • Denizyolu Taşıma Belgeleri
  • Liman Teslim Emri İşlemleri
  • Havayolu Taşıma Senedi Düzenleme
  • Karayolu Taşıma Belgesi Düzenleme
  • Demiryolu Taşıma Belgesi Düzenleme
  • Yük Teslim Talimatı
  • Taşıma Belgesi Düzenleme
  • Taşıma Belgeleri Kontrolü
  • Denizyolu Taşıma Senedi
  • Havayolu Taşıma Senedi
  • Ana Havayolu Taşıma Senedi
  • Ara Havayolu Taşıma Senedi
  • Karayolu Taşıma Senedi
  • Demiryolu Taşıma Senedi
  • Taşıma Sözleşmesi
  • Nakliye Sözleşmesi
  • Yük Teslim Belgesi
  • Yük Teslim Tutanağı
  • Teslim Emri
  • Yükleme Emri
  • Boşaltma Emri
  • Sevk İrsaliyesi
  • Taşıma İrsaliyesi
  • Ticari Fatura
  • Proforma Fatura
  • Çeki Listesi
  • Menşe Şahadetnamesi
  • Dolaşım Belgesi
  • Yük Manifestosu
  • Gemi Yük Manifestosu
  • Kargo Manifestosu
  • Konteyner Yük Listesi
  • Yükleme Listesi
  • Boşaltma Listesi
  • Teslimat Onay Belgesi
  • Taşıma Belgesi Numarası

İlgili çözümler

Tüm çözümleri gör

Bizi arayın — (yeni sekmede açılır)